Μιλώντας μέσω Zoom σε τηλεοπτική συζήτηση, ο πρόεδρος και διευθύνων σύμβουλος της BP αναφέρθηκε στην πτώση της κατανάλωσης κατά 6,2% στο πεντάμηνο, σημειώνοντας ότι είχε ήδη προειδοποιήσει πως όταν οι τιμές των καυσίμων ξεπερνούν ορισμένα επίπεδα, η ζήτηση αντιδρά.
«Υπάρχει ελαστικότητα στη ζήτηση και όταν οι τιμές ξεφεύγουν πάνω από κάποια όρια, τουλάχιστον από το ψυχολογικό όριο των 2 ευρώ στο diesel και στη βενζίνη, πράγματα συμβαίνουν σε ό,τι αφορά την κατανάλωση», he said.
Κατά τον ίδιο, για τα νοικοκυριά η εξέλιξη μεταφράζεται σε περιορισμό των μετακινήσεων και τελικά σε υποβάθμιση της ποιότητας ζωής, ενώ για τις επιχειρήσεις το πρόβλημα είναι ακόμη σοβαρότερο.
«Μείωση της οικονομικής δραστηριότητας»
Ιδιαίτερη έμφαση έδωσε στην κατανάλωση diesel, καθώς συνδέεται άμεσα με τις μεταφορές και την επιχειρηματική δραστηριότητα.
Όπως υποστήριξε, η υποχώρηση της ζήτησης αποτελεί ένδειξη «μείωσης της οικονομικής δραστηριότητας», εκφράζοντας παράλληλα ανησυχία για την ανταγωνιστικότητα των ελληνικών επιχειρήσεων έναντι χωρών που διατηρούν χαμηλότερο ενεργειακό κόστος.
Ο κ. Μιχαλακάκης απέδωσε μέρος του προβλήματος στη διατήρηση υψηλών ειδικών φόρων κατανάλωσης, υποστηρίζοντας ότι άλλες ευρωπαϊκές χώρες ακολούθησαν διαφορετική πολιτική για την αντιμετώπιση της ενεργειακής ακρίβειας.
Η στενότητα στα καύσιμα και τα περιθώρια διύλισης
Αναφερόμενος στις διεθνείς εξελίξεις, επισήμανε ότι το μεγαλύτερο πρόβλημα αυτή την περίοδο δεν εντοπίζεται τόσο στην επάρκεια αργού πετρελαίου όσο στη στενότητα των τελικών προϊόντων.
Σύμφωνα με τον ίδιο, προβλήματα και περιορισμοί στη λειτουργία διυλιστηρίων έχουν οδηγήσει σε μεγάλη αύξηση των περιθωρίων διύλισης.
Όπως ανέφερε, τα περιθώρια στο diesel ξεπερνούν σε ορισμένες περιπτώσεις τα 50 δολάρια ανά βαρέλι και στη βενζίνη τα 20 δολάρια, όταν υπό φυσιολογικότερες συνθήκες κινούνταν περίπου στα 5 έως 10 δολάρια.
Παράλληλα, έκανε λόγο για μεγάλη αύξηση και των περιθωρίων εμπορίας στην ελληνική αγορά, υποστηρίζοντας ότι οι αυξήσεις αυτές περιορίζουν ή εξουδετερώνουν την επίδραση μικρότερων παρεμβάσεων στις τελικές τιμές.
Πρόταση για μείωση φόρων στα καύσιμα
Ως άμεση παρέμβαση πρότεινε τη μείωση του Ειδικού Φόρου Κατανάλωσης στο κατώτατο επίπεδο που επιτρέπει η Ευρωπαϊκή Ένωση, καθώς και την εξέταση μείωσης του ΦΠΑ.
Κατά την εκτίμησή του, μια τέτοια παρέμβαση θα μπορούσε να οδηγήσει σε σημαντική αποκλιμάκωση της επιβάρυνσης στην αντλία.
Για την κάλυψη του δημοσιονομικού κόστους πρότεινε την επιβολή ειδικής εισφοράς αλληλεγγύης στα υπερκέρδη των εταιρειών διύλισης, παραπέμποντας σε αντίστοιχα μέτρα που έχουν εφαρμοστεί σε άλλες ευρωπαϊκές χώρες.
«Όταν η κοινωνία υποφέρει, πρέπει να βάλουν πλάτη», ανέφερε χαρακτηριστικά.
Η μακροπρόθεσμη απάντηση στις ΑΠΕ
Για τον Σπύρο Μιχαλακάκη, πάντως, η φορολογική παρέμβαση στα καύσιμα αποτελεί βραχυπρόθεσμη λύση. Η στρατηγική απάντηση βρίσκεται, όπως υποστήριξε, στην ταχύτερη και ορθότερη ανάπτυξη των Ανανεώσιμων Πηγών Ενέργειας.
«Ο αέρας και ο ήλιος είναι δικά μας», σημείωσε, υπογραμμίζοντας όμως ότι η ανάπτυξη των ΑΠΕ πρέπει να συνοδευτεί από επαρκή αποθήκευση ηλεκτρικής ενέργειας και από μεγαλύτερη συμμετοχή των πολιτών και των επιχειρήσεων μέσω αυτοπαραγωγής και αυτοκατανάλωσης.
Έθεσε, τέλος, ζήτημα λειτουργίας της αγοράς ηλεκτρικής ενέργειας, χαρακτηρίζοντας το χρηματιστήριο ενέργειας «μαύρο κουτί» και ζητώντας μεγαλύτερη διαφάνεια.
Η βασική προειδοποίηση της παρέμβασής του, πάντως, αφορά την πραγματική οικονομία: η μείωση της κατανάλωσης καυσίμων δεν αποτελεί απλώς έναν αριθμό στην ενεργειακή αγορά, αλλά μπορεί να αποτελεί ένδειξη ότι νοικοκυριά και επιχειρήσεις περιορίζουν πλέον ουσιαστικά τη δραστηριότητά τους εξαιτίας του υψηλού κόστους.
