Σοβαρό παραμένει το πρόβλημα των ελλείψεων εκπαιδευτικών στα Κύθηρα, με τη σχολική χρονιά να έχει ήδη προχωρήσει και κρίσιμα κενά να εξακολουθούν να υπάρχουν στο Γενικό Λύκειο του νησιού, σε μαθήματα που συνδέονται άμεσα με τις Πανελλαδικές Εξετάσεις.
Το θέμα έχει πλέον λάβει πανελλαδική δημοσιότητα. Η πρόεδρος του Συλλόγου Γονέων και Κηδεμόνων του Γενικού Λυκείου Κυθήρων, Στέλλα Καϊδετσή, μιλώντας στην ΕΡΤ, χαρακτήρισε το πρόβλημα «διαχρονικό», επισημαίνοντας ότι οι ελλείψεις αφορούν μεταξύ άλλων Χημεία, Μαθηματικά και Οικονομικά. «Μιλάμε για μαθήματα τα οποία θα διαγωνιστούν τα παιδιά στην τρίτη λυκείου», ανέφερε χαρακτηριστικά.
Ιδιαίτερη ανησυχία προκαλεί το γεγονός ότι, σύμφωνα με την ίδια, το Λύκειο Κυθήρων, στο οποίο φοιτούν περίπου 100 μαθητές, παρέμεινε χωρίς καθηγητή Χημείας ολόκληρη την προηγούμενη σχολική χρονιά.
Η Β΄ φάση ολοκληρώθηκε – Μόλις 971 προσλήψεις στη Γενική Δευτεροβάθμια
Η σχολική κοινότητα των Κυθήρων περίμενε τη Β΄ φάση προσλήψεων αναπληρωτών, ελπίζοντας ότι θα έδινε λύση τουλάχιστον στις πλέον επείγουσες ανάγκες. Τα αποτελέσματα, ωστόσο, δεν φαίνεται να αλλάζουν την εικόνα στο νησί.
Στις 29 Σεπτεμβρίου το Υπουργείο Παιδείας ανακοίνωσε 6.683 νέες προσλήψεις αναπληρωτών εκπαιδευτικών και μελών ΕΕΠ-ΕΒΠ για το σχολικό έτος 2026-2027. Ο συνολικός αριθμός, όμως, δεν αποτυπώνει πόσοι εκπαιδευτικοί κατευθύνονται στα σχολεία Γενικής Δευτεροβάθμιας Εκπαίδευσης.
Σύμφωνα με την επίσημη ανακοίνωση του Υπουργείου, από τις 6.683 προσλήψεις οι 5.880 αφορούν εκπαιδευτικούς Πρωτοβάθμιας και Δευτεροβάθμιας. Στη Γενική Δευτεροβάθμια Εκπαίδευση προσλαμβάνονται μόλις 971 αναπληρωτές, ενώ 766 προσλαμβάνονται στην Ειδική Αγωγή και 90 στα Μουσικά Σχολεία. Αντίστοιχα, στη Γενική Πρωτοβάθμια Εκπαίδευση προσλαμβάνονται 1.579 εκπαιδευτικοί και στην Ειδική Αγωγή 2.459.
Τα τελικά στοιχεία της Β΄ φάσης επιβεβαιώνουν τουλάχιστον την έκταση της απόστασης ανάμεσα στις ανάγκες και στις προσλήψεις: 6.683 προσλήψεις συνολικά απέναντι σε περίπου 21.000 καταγεγραμμένα κενά.
Μετά την ανακοίνωση της Β΄ φάσης, οι κρίσιμες ανάγκες του Γενικού Λυκείου Κυθήρων δεν φαίνεται να καλύπτονται, παρά το γεγονός ότι αφορούν και μαθήματα προσανατολισμού και προετοιμασίας για τις Πανελλαδικές.
Η κατάσταση γίνεται ακόμη πιο πιεστική από το γεγονός ότι, σύμφωνα με τον σχεδιασμό που έχει δημοσιοποιηθεί, προβλέπεται και επόμενη μεγάλη φάση προσλήψεων τον Νοέμβριο. Για έναν μαθητή όμως της Γ΄ Λυκείου, που σε λίγους μήνες καλείται να συμμετάσχει στις Πανελλαδικές, η απώλεια εβδομάδων διδασκαλίας σε βασικό εξεταζόμενο μάθημα δεν είναι εύκολο να αναπληρωθεί.
Περίπου 40 ώρες κενών και στο Γυμνάσιο Κυθήρων
Το πρόβλημα, πάντως, δεν περιορίζεται στο Λύκειο.
Σύμφωνα με τα στοιχεία που έχουν συγκεντρωθεί για το Kythira High School, οι ακάλυπτες ανάγκες προσεγγίζουν συνολικά τις 40 διδακτικές ώρες εβδομαδιαίως, σε μια σειρά ειδικοτήτων.
Πρόκειται για μια εικόνα που δείχνει ότι οι ελλείψεις δεν αποτελούν μεμονωμένο πρόβλημα μιας τάξης ή ενός σχολείου, αλλά αγγίζουν συνολικά τη λειτουργία της δημόσιας Δευτεροβάθμιας Εκπαίδευσης στο νησί.
Τα κίνητρα δεν αρκούν όταν δεν έρχονται εκπαιδευτικοί
Ο Δήμος Κυθήρων έχει ήδη θεσπίσει οικονομική ενίσχυση για σίτιση και στέγαση αναπληρωτών εκπαιδευτικών, επιχειρώντας να περιορίσει ένα από τα σημαντικότερα προβλήματα που αντιμετωπίζουν όσοι καλούνται να υπηρετήσουν σε νησιωτικές περιοχές.
Παράλληλα, το άρθρο 529 του Ν. 5314/2026 διευρύνει τη δυνατότητα παροχής αντίστοιχων κινήτρων και σε νεοδιόριστους εκπαιδευτικούς, δυνατότητα που μπορεί να αξιοποιηθεί και από τον Δήμο Κυθήρων.
Ωστόσο, το πρόβλημα δεν μπορεί να αντιμετωπιστεί μόνο σε επίπεδο τοπικών οικονομικών κινήτρων. Όταν οι εκπαιδευτικοί δεν τοποθετούνται ή τα απαιτούμενα κενά δεν καλύπτονται από τις προσλήψεις του Υπουργείου, κανένα δημοτικό επίδομα δεν μπορεί να αντικαταστήσει τον καθηγητή μέσα στην τάξη.
Ένα ζήτημα ισότιμης εκπαίδευσης
Η υπόθεση των Κυθήρων θέτει τελικά ένα πολύ ευρύτερο ζήτημα για την εκπαίδευση στη νησιωτική Ελλάδα.
Ένας μαθητής που ζει στα Κύθηρα και προετοιμάζεται για τις Πανελλαδικές θα εξεταστεί στα ίδια θέματα και με τους ίδιους όρους με έναν μαθητή της Αθήνας, του Πειραιά ή οποιασδήποτε άλλης μεγάλης πόλης. Δεν ξεκινά όμως από την ίδια αφετηρία όταν επί εβδομάδες –ή ακόμη και για ολόκληρη σχολική χρονιά, όπως συνέβη πέρυσι με τη Χημεία– στερείται τον εκπαιδευτικό του.
Το Υπουργείο Παιδείας βρίσκεται συνεπώς μπροστά σε ένα συγκεκριμένο και επείγον ζήτημα: πότε θα καλυφθούν τα κενά στο Γενικό Λύκειο Κυθήρων και στο Γυμνάσιο;
Γιατί πίσω από τους αριθμούς υπάρχουν οικογένειες που έχουν επιλέξει να ζουν, να εργάζονται και να μεγαλώνουν τα παιδιά τους στο νησί.
Και όσο τα στοιχειώδη –όπως η πλήρης στελέχωση ενός Λυκείου– δεν μπορούν να θεωρηθούν δεδομένα, τόσο εντονότερο γίνεται ένα δύσκολο ερώτημα:
Ποιο μήνυμα εκπέμπεται τελικά προς αυτές τις οικογένειες; Ότι για να έχουν τα παιδιά τους ισότιμη πρόσβαση στη δημόσια εκπαίδευση πρέπει να εγκαταλείψουν το νησί και να μετακινηθούν σε μια μεγάλη πόλη;
